Fragment tabliczki nagrobnej z nazwiskami poległych powstańców z pułku AK "Baszta", mieszkańców z ulicy Puławskiej 120, wykonanej podczas Powstania Warszawskiego

W powstańczej Warszawie poległych żołnierzy Armii Krajowej i innych formacji oraz ludność cywilną prowizorycznie grzebano w dostępnych miejscach – w ogródkach, na podwórkach, na chodnikach. Były to groby ziemne zaopatrywane w drewniane krzyże i tabliczki z podstawowymi danymi.

Zachowany podziurawiony fragment tabliczki wymienia powstańców, którzy polegli 22 sierpnia 1944 roku na Mokotowie, mieszkańców domu przy ulicy Puławskiej 120. Znalazły się tutaj nazwiska Lilki Wąsowicz, członkini patrolu sanitarnego, który udzielał pomocy rannym Piotrowi Czerwińskiemu i Antoniemu Sadowskiemu. Wszyscy byli żołnierzami pułku AK „Baszta”. Pochowano ich na terenie posesji w prowizorycznym ziemnym grobie i umieszczono tabliczkę.

Po wojnie – 7 kwietnia 1945 roku – grób odszukał ojciec Lilki, Marian Orłowski. Zawiadomił Biuro Informacji Polskiego Czerwonego Krzyża (PCK) o odnalezieniu pochówku. 9 kwietnia 1945 roku złożył zeznanie, w którym zidentyfikował pięć ofiar i opisał okoliczności ich śmierci. Orłowski przekazał potrzaskaną tabliczkę pracownikom PCK do celów identyfikacyjnych. Zachowany fragment zawiera nazwiska trzech ofiar. W 1959 roku PCK przekazało ten fragment tabliczki do zbiorów Muzeum.

Autor opisu: Julian Borkowski